Vì sao api là gì luôn khiến người không chuyên bối rối?
Bạn đã bao giờ ngồi trong cuộc họp và nghe đội kỹ thuật nhắc đến “API của bên thanh toán” hay “API này trả dữ liệu chậm quá” chưa? Lúc ấy, chắc bạn cũng thầm tự hỏi API rốt cuộc là thứ gì mà ai cũng nhắc tới. Chúng tôi gặp rất nhiều chủ doanh nghiệp nhỏ, marketer và người mới học lập trình rơi vào đúng tình huống này.
Nhiều người chọn cách gật đầu cho qua chuyện vì ngại hỏi lại. Sự mập mờ đó khiến việc trao đổi với đội công nghệ trở nên khó khăn. Thiếu hiểu biết cơ bản cũng khiến họ e dè tìm hiểu sâu hơn, vì nghĩ đây là thứ quá phức tạp, chỉ dành cho dân code. Thực ra khái niệm này khá gần gũi. Khi được giải thích đúng cách, bất kỳ ai cũng nắm được và áp dụng vào công việc hằng ngày.
API là gì và vì sao nó quan trọng?
Nói ngắn gọn, API là một “cầu nối” giúp các phần mềm khác nhau trao đổi thông tin với nhau. Điểm hay là chúng không cần biết chi tiết bên trong của nhau vẫn làm việc cùng được. Bạn chỉ cần biết mình gửi yêu cầu gì và nhận lại kết quả nào.
Hãy hình dung bạn đang ngồi trong nhà hàng. Bạn không tự vào bếp nấu ăn. Bạn gọi món với người phục vụ, người này mang yêu cầu xuống bếp rồi đem món lên bàn. Trong ví dụ đó, người phục vụ chính là API. Nó nhận yêu cầu từ bạn, chuyển đến nơi xử lý và trả kết quả về.
Trong thế giới công nghệ, cơ chế này xuất hiện ở khắp nơi. Khi mua hàng trên một website thương mại điện tử và chọn thanh toán qua ví điện tử, website cần gửi thông tin đơn hàng sang hệ thống của ví. Việc đó diễn ra qua API thanh toán. Doanh nghiệp không phải tự xây hệ thống thanh toán từ đầu, chỉ cần kết nối với API có sẵn.
Với chủ doanh nghiệp, hiểu vai trò của API còn giúp bạn đánh giá đúng các giải pháp phần mềm. Muốn website hiển thị bản đồ, gửi SMS hay tự động đăng bài lên mạng xã hội, gần như chắc chắn bạn sẽ dùng API của những dịch vụ đó. Nếu không có API, việc tự viết lại toàn bộ tính năng sẽ tốn rất nhiều thời gian và chi phí.
Nếu muốn hiểu sâu hơn về loại API phổ biến nhất trên nền web hiện nay, bạn có thể đọc bài REST API là gì. Bài đó giải thích cách các yêu cầu được gửi và nhận trong thực tế.
Ví dụ đời thường giúp bạn hình dung API
Để khái niệm bớt trừu tượng, chúng tôi kể bạn nghe hai tình huống quen thuộc mà đội ngũ thường gặp khi tư vấn cho khách hàng.
Ứng dụng thời tiết trên điện thoại
Buổi sáng, bạn mở ứng dụng thời tiết để xem có cần mang áo mưa không. Ứng dụng hiển thị nhiệt độ, độ ẩm và tốc độ gió ở khu vực bạn đang đứng. Dữ liệu đó không do ứng dụng tự đo. Nó gửi yêu cầu đến API của một nhà cung cấp dữ liệu khí tượng, kèm theo vị trí của bạn.
API tìm thông tin phù hợp rồi trả về cho ứng dụng. Toàn bộ việc này diễn ra trong vài giây. Điều đáng chú ý là các nhà phát triển không cần trở thành chuyên gia khí tượng để làm ra một ứng dụng thời tiết hữu ích. Họ chỉ cần biết cách gọi API và xử lý dữ liệu trả về.
Vì vậy, chúng tôi thường khuyên người mới học lập trình bắt đầu bằng việc làm quen với API. Đây là cánh cửa mở ra rất nhiều khả năng sáng tạo.
Cửa hàng online và bước thanh toán
Giả sử bạn đang vận hành một shop bán quần áo trực tuyến. Khách chọn sản phẩm, điền địa chỉ giao hàng rồi đến bước thanh toán. Họ chọn ví điện tử hoặc thẻ ngân hàng. Website của bạn gửi thông tin giao dịch đến API của đơn vị thanh toán, chẳng hạn yêu cầu thu một số tiền nhất định từ khách.
Sau khi khách xác nhận trên trang an toàn của bên thanh toán, API báo kết quả về cho website. Với khách, mọi thứ chỉ gồm vài bước đơn giản. Còn với bạn là chủ shop, không cần hiểu từng dòng kỹ thuật, nhưng nên biết việc tích hợp API thanh toán gần như bắt buộc khi bán hàng online chuyên nghiệp.
Nếu nền tảng bạn chọn không hỗ trợ các cổng thanh toán phổ biến, khách sẽ khó mua hàng và tỷ lệ chuyển đổi bị ảnh hưởng. Chúng tôi từng gặp những website thiết kế rất đẹp nhưng gần như không có đơn hàng, chỉ vì bước thanh toán rườm rà và thiếu kết nối.
Khi đã hiểu API là gì, bạn có thể hỏi đội kỹ thuật một câu cụ thể, chẳng hạn “Chúng ta đã tích hợp API của cổng thanh toán nào chưa?”. Muốn nắm thêm nền tảng công nghệ xung quanh, bạn cũng có thể đọc bài về DNS là gì, một khái niệm giúp website của bạn được truy cập ổn định trên internet.
Những điều cần nhớ khi gặp thuật ngữ API
Khi nghe ai đó nói “chúng tôi có API mở”, bạn nên hiểu rằng nhà cung cấp đang tạo điều kiện để hệ thống của bạn kết nối linh hoạt với phần mềm khác. Ngược lại, nếu giải pháp không có API hoặc API bị hạn chế, việc tích hợp về sau có thể tốn công và chi phí hơn bạn nghĩ.
Một mẹo đơn giản là khi đánh giá giải pháp, hãy hỏi đơn vị cung cấp về tài liệu API và các tích hợp đã có sẵn. Câu trả lời rõ ràng thường cho thấy họ có kinh nghiệm và sẵn sàng đồng hành lâu dài. Chi tiết nhỏ này ảnh hưởng khá lớn khi bạn chọn phần mềm cho doanh nghiệp.
Kết luận
Hiểu API là gì giúp bạn tự tin hơn khi làm việc với đội kỹ thuật và đưa ra quyết định sáng suốt khi chọn công nghệ cho doanh nghiệp. Bạn không cần biết lập trình để nắm vững khái niệm này. Chỉ cần hình dung API như người phục vụ trung gian giữa các hệ thống là đủ dùng trong phần lớn tình huống.
Chúng tôi hy vọng bài viết đã mang đến cái nhìn rõ ràng và gần gũi về API. Nếu muốn khám phá thêm các thuật ngữ công nghệ khác, bạn có thể ghé chuyên mục tin tức của chúng tôi. Nếu còn thắc mắc, đừng ngại liên hệ với đội ngũ, chúng tôi luôn sẵn lòng hỗ trợ bạn.
